De Stenen Beer
MUIDEN - Wie langs het Muiderslot wandelt, ziet een robuuste gemetselde dam die ogenschijnlijk weinig prijsgeeft van zijn bijzondere verleden. Toch speelde de zogeheten Stenen Beer ruim anderhalve eeuw lang een belangrijke rol in de verdediging van Nederland. Achter de dikke muren schuilt namelijk een ingenieus bouwwerk dat zowel het kasteel als de Hollandse Waterlinies moest beschermen.
De Stenen Beer werd in 1851 aangelegd als onderdeel van de Stelling van Amsterdam. Het bouwwerk verbond het Muiderslot met de overzijde van de slotgracht en diende niet alleen als dam, maar ook als verdedigingswerk.
De Stenen Beer is inmiddels een rijksmonument en wordt beheerd door het Waterschap Amstel, Gooi en Vecht.
Neem hier een kijkje in de Stenen Beer:
Verdediging
Wat veel mensen niet weten, is dat de beer van binnen volledig hol is. Door een ongeveer veertig meter lange gang konden militairen zich veilig verplaatsen. In de muren zijn schietgaten aangebracht, zodat zij eventuele aanvallers vanuit de beschutting konden tegenhouden.
Ook aan de bovenzijde was aan de verdediging gedacht. Daar staat een zogeheten monnik: een klein torenvormig obstakel dat moest voorkomen dat vijanden eenvoudig over de dam konden lopen.
Onmisbaar voor waterlinie
De Stenen Beer speelde bovendien een cruciale rol in het onder water zetten van grote delen van het landschap als er oorlog dreigde. Dat gebeurde via zogenoemde inundaties. Door polders gecontroleerd onder water te zetten ontstond een onbegaanbare barrière voor vijandelijke legers. Het water moest daarbij precies diep genoeg zijn: te ondiep voor boten, maar te diep om lopend doorheen te trekken.
Het Muiderslot|
Van militaire functie naar waterbeheer
Tot 1954 viel het onderhoud van de Stenen Beer onder het ministerie van Defensie. Daarna verloor het bouwwerk zijn militaire betekenis en raakte het enige tijd in de vergetelheid.
Sinds 1974 heeft de Stenen Beer opnieuw een belangrijke taak. Nu wordt het monument gebruikt voor het waterbeheer in de regio. In het bouwwerk bevinden zich twee automatische stuwen en een waterpomp waarmee water kan worden ingelaten in de Naardertrekvaart wanneer dat nodig is, zoals bij droogte. Zo vervult de voormalige verdedigingslinie nog altijd een praktische functie, zij het op een heel andere manier dan ruim 170 jaar geleden.
