De kudde is weer vol.
LAREN - Het laatste lammetje van het seizoen is geboren. Vorige week kwam het rammetje in de oude manege in Laren ter wereld. In totaal kon het Goois Natuurreservaat rekenen op 178 lammeren. Daarmee is de kudde, bestaande uit zowel schapen als geiten van zowel de Larense als Blaricumse kudde, weer vol. Herder Rozenn le Buhan is er "heel erg blij" mee.
Het laatstgeboren lammetje van het seizoen.|
Het eerste lammetje werd afgelopen 10 februari geboren. Het laatstgeboren lammetje zag op 16 maart het levenslicht. Die laatste is een rammetje van de Blaricumse kudde, waar ook het eerste lammetje ter wereld kwam - eveneens een ram.
In totaal zijn er 82 ooitjes, 84 rammetjes, vijf bokjes en zeven geitjes geboren. De dracht- en baarperiode duurde dit jaar net iets langer dan een maand. "Dat eerste lammetje is leuk, maar het laatste ook", zegt Gooise herder Rozenn le Buhan over haar voltooide kudde. "Nu zijn we weer rond."
Hoe is het lammerseizoen bevallen?
"Eigenlijk heb ik niet veel te klagen. Ik ben trots en blij dat het allemaal zo goed is verlopen. In zo'n grote kudde heb je altijd wat dingetjes; uierontstekingen of te vroeg geboren lammetjes... Nu viel dat reuze mee. We hebben wel een paar ooien met melkziekte gehad; die schapen hebben een energie- en calciumtekort."
"Net voor het bevallen, als de ooien hoog in de dracht zijn, hebben ze soms geen kracht meer om in hun benen te staan. Ze wankelen en zijn sloom. De ooi geeft al haar calcium weg aan het lam. Als ze eenmaal bevallen zijn - en dit zie je vaak met de geboorte van meerlingen - komen ze energie tekort."
"Gelukkig is dat goed te behandelen door bij te voeren. Fleslammetjes noemen we dat. Een ooi kregen we helaas niet meer in de benen. Zij is overleden. Haar lammetjes voederen we nu volledig met de hand."
Niet alleen de lammeren genieten van de flesjes melk.|
Hoe is deze periode voor jou als schaapsherder?
"Je maakt wat langere dagen, omdat je het niet los kan of wil laten. Het is gewoon een deel van je."
"We zijn met een aantal collega's en werken in vroege en late diensten. De vroege dienst is van 6.00 tot 15.30 uur en de late van 11.00 tot 17.30 uur, met daarna nog een laatste avondcontrole om 22.00 uur. Als het dan rustig is en er geen ooien zijn die bijna gaan bevallen - dat zie je vanzelf, ze zonderen zich af en worden onrustig - dan doen we gewoon de lampen uit."
"Vaak als je 's ochtends rond 6 uur komt, liggen er wel lammetjes, maar die zijn dan echt net geboren. Meestal blijft het vrij rustig zodra het licht uitgaat."
"Het is allemaal prima te doen. Het is wat drukker, maar je krijgt er ook veel energie voor terug, als je al dat kleine grut ziet rennen."
Wat maakte dit jaar bijzonder?
"Iedere geboorte is natuurlijk bijzonder. Eentje was wel heel grappig. Mijn nichtje van tien was er. In de voorjaarsvakantie mag ze een dagje meelopen. Ze was met de ruiven bezig en goed aan het werk."
"Eén schaap was bezig met bevallen, maar het duurde me te lang. Ik dacht: dit klopt niet, even in de smiezen houden. Dus ik loop naar die ooi toe, pak de pootjes, geef één klein rukje en loop weer weg."
"Dat hoofd van mijn nichtje was goud waard! Tante Roos loopt naar een schaap, trekt een lam er half uit en loopt weer weg. 'Wat doe je en waarom?' Een goede meeloopdag."
Wanneer mogen de lammeren naar buiten?
"Nu al. Sinds ze een paar dagen oud zijn en in de groep lopen, kunnen ze al de Kraal in, want de stal staat open als het lekker weer is. Sinds afgelopen zaterdag zijn ze een half uurtje de hei op geweest. Dan leren ze wennen aan de hond. Lammetjes hebben geen idee wat een hond is, dus dat oefenen we nu: heen en weer lopen en een beetje 'klooien'."
"Na drie maanden worden ze gespeend en apart van de moeder gezet, om de moeders rust te geven. Rammetjes worden dan ook te groot en gaan dekken. Ooien komen na twee à drie maanden weer terug bij de kudde; dan is de moeder opgedroogd. De rammen laten we nog even apart lopen. We selecteren er tien à twintig waarvan wij denken dat het dekrammen kunnen zijn. Die kunnen we verhuren, ruilen of verkopen binnen de vereniging."
"De overige rammen verkopen we aan een man die natuurgebieden in de Weerribben beheert. Hij laat ze daar nog twee à drie jaar grazen en daarna gaan ze bij hem naar de slacht. Die samenwerking bevalt ons nu best goed."
De lammetjes moeten nog even wennen aan de herdershond.|
Er zijn veel schapen in je kudde doodgebeten door loslopende honden de laatste tijd. Vrees je daar nu ook voor?
"Dat blijft heel erg spannend. Met de Larense kudde - dat is een trekkende kudde - is er altijd begeleiding van een herder en een hond, dus er is altijd iemand bij."
"Maar bij de Blaricumse kudde houd ik mijn hart vast. Als ze half april onder begeleiding de hei op gaan, maar ook daarna, wanneer ze alleen op pad gaan... Als mensen nog steeds maling hebben aan de regels, blijft het spannend."
"Vooral die lammeren: die zien minder gevaar en zijn veel kwetsbaarder. Als die een beet krijgen, geeft dat veel meer schade en is het vaak meteen klaar. In het verleden zijn lammetjes wel een paar keer gepakt en die hebben het eigenlijk nooit overleefd. Lijn je hond dus alsjeblieft aan!"
De schaapskooi, waar op de deur de 'score' wordt bijgehouden.|
