PFAS-gehalte in delen van het Gooi boven richtwaarde
GOOI- EN VECHTSTREEK – In delen van de Gooi- en Vechtstreek ligt de hoeveelheid PFAS in het drinkwater boven de gezondheidskundige richtwaarde van het RIVM. Dat blijkt uit onderzoek van Greenpeace, dat openbare meetgegevens van de tien Nederlandse drinkwaterbedrijven per postcodegebied heeft verwerkt. De richtwaarde van het RIVM ligt op 4,4 nanogram per liter. Het RIVM zegt dat mensen het kraanwater kunnen blijven drinken.
Benieuwd naar het percentage PFAS in uw drinkwater? Zoek in de kaart onderaan het artikel uw eigen postcode op.
Uit het onderzoek blijkt dat in meerdere delen van de regio meer dan 4,4 nanogram PFAS per liter in het drinkwater zit. Het RIVM gebruikt 4,4 nanogram per liter als gezondheidskundige richtwaarde. Die waarde geeft aan welke hoeveelheid PFAS iemand langdurig via drinkwater kan binnenkrijgen zonder dat daarvan volgens de huidige kennis gezondheidseffecten worden verwacht.
De hoogste waarde in de regio komt uit op 7,3 nanogram per liter. Greenpeace meet die waarde in Muiden en Muiderberg en in vier plaatsen in Wijdemeren: ’s-Graveland, Ankeveen, Kortenhoef en Nederhorst den Berg. Waternet levert daar het drinkwater en koppelt het aan productielocatie Weesperkarspel.
Zandzuivering Weesperkarspel|
In delen van Hilversum komt de waarde uit op 6,1 nanogram per liter. Dat geldt voor de postcodegebieden 1211, 1214, 1215, 1216, 1217, 1218 en 1222. Vitens levert dit drinkwater vanuit productielocatie Laren.
In Blaricum, Bussum, Huizen, Laren en Naarden liggen de waarden tussen 2,2 en 4,4 nanogram per liter. In andere delen van Hilversum en in Breukeleveen en Loosdrecht ligt de waarde tussen 0 en 2,2 nanogram per liter.
Gezondheidskundige richtwaarde
Het RIVM hanteert 4,4 nanogram per liter als gezondheidskundige richtwaarde voor PFAS in drinkwater. Dat is iets anders dan de wettelijke norm. Voor twintig PFAS-stoffen geldt een wettelijke grens van 100 nanogram per liter. De gezondheidskundige richtwaarde ligt dus veel lager dan de wettelijke grens.
Het RIVM zegt: “Ja, je kunt water uit de kraan blijven drinken.” Volgens het RIVM krijgen mensen gemiddeld meer PFAS binnen via voedsel dan via drinkwater. Drinkwater draagt wel bij aan de totale blootstelling aan PFAS.
“Ja, je kunt water uit de kraan blijven drinken.”
Bij langdurige blootstelling aan PFAS kunnen verschillende gezondheidseffecten optreden. Het RIVM noemt onder meer een minder goed werkend immuunsysteem, een hoger cholesterol en veranderingen in de lever. Bij jarenlange, hoge blootstelling zijn ook nier- en zaadbalkanker in verband gebracht met PFAS. Volgens het RIVM speelt vooral de hoeveelheid die iemand over langere tijd binnenkrijgt een rol: “Bij een lange tijd en veel PFAS, is de kans groter dat gezondheidseffecten optreden.” Het RIVM verwacht effecten op het immuunsysteem als eerste. Die kunnen al optreden bij langdurige blootstelling aan kleine hoeveelheden PFAS.
De metingen
Greenpeace gebruikte voor het onderzoek openbare meetgegevens van de tien Nederlandse drinkwaterbedrijven. De organisatie verwerkte die gegevens per postcodegebied en koppelde ze aan de bron waar het drinkwater vandaan komt. Het gaat dus niet om metingen die bij afzonderlijke huishoudens zijn gedaan.
Waternet zegt dat het drinkwater aan de wettelijke kwaliteitseisen voldoet en veilig kan worden gedronken. Het drinkwaterbedrijf controleert voortdurend het PFAS-gehalte in het drinkwater en de bronnen. Volgens Waternet zijn PFAS inmiddels wijdverspreid en zijn maatregelen bij de bron nodig om de hoeveelheid PFAS in het milieu en uiteindelijk ook in drinkwater terug te dringen.
NH Gooi heeft Waternet om een reactie gevraagd op de waarde van 7,3 nanogram per liter die in delen van de regio wordt gemeten. Waternet heeft daar nog niet op gereageerd.
